در سال 1358 تصمیم به احداث یک بزرگراه روی دریاچه گرفته شد در سال اول حدود چهار کیلومتر از راه ساخته شد و کار با عمیق تر شدن دریاچه با سرعت کمتری پیش رفت که به طور همزمان از طرف تبریز نیز کار شروع شد و در نهایت سال 1373 به حدود 10.83km از طرف ارومیه و 3.15km از طرف تبریز رسید . در سال 1367 پلی روی قسمت ناتمام بزرگراه ساخته شد که به دلیل عدم مطالعات کافی راه به جایی نبرد.

سرانجام پس از مطالعات زیاد در سال 1381 در طی یک فراخوانی تمام شرکت های ایرانی و خارجی را دعوت به ارایه راهکار نمود که در نهایت شرکت صنعتی دریایی ایران صدرا برنده مناقصه شد . طرحی توسط شرکت نروژی AAS-JAKOBSEN  پیشنهاد شد

ابتدای این پروژه از کوه زنبیل آغاز می شود و حدود 11km  از ان  توسط خاک ریزی که از کوه زنبیل در دریا انجام گرفته آغاز می شود . رفته رفته  عمق دریا زیاد شده و نیز به علت شرایط محیط زیستی امکان ادامه خاک ریزی نبوده طرف تبریز نیز 3.15 km توسط

خاک ریزی به ارومیه نزدیک شده است. برای وصل دو خاکریز از پل میانگذر که طول آن نیز حدود   1276mاست استفاده مي شود.  .

طول پل : 1276 متر

عرض پل : 26.7 متر

باند : 2 باند رفت و برگشت و یک باند راه آهن

ماکزیمم ارتفاع از سطح دریا : 12 متر

جمع کل کارهای فلزی پل : 30,000 ton

طول کل شمع ها :   35کیلومتر

تعداد کل شمع ها : 396 عدد

متوسط ارتفاع هر شمع : 81 متر

قطر شمع های اصلی : 32in

قطر Sleeves : 40in

تعداد دهانه ها :19 دهانه

-پل اصلی (Main Bridge) :

این پل دارای طول1276 متر می باشد و دارای دهانه هایی به طول50 متر، 55 متر، 70 متر و 100 متر در وسط خواهد بود. پل اصلی شامل Arch Bridge در وسط و Viaduct Bridge در دو طرف خواهد بود. پل اصلی  دارای دو جاده رفت و برگشت و یک قسمت مخصوص راه آهن خواهد بود.

Abutment-1.4 :

پایه های کناری پل در دو انتها Abutment نامیده می شود که یکی سمت ارومیه و دیگری سمت تبریز می باشد. در حالت کلی Abutment در 5 مرحله ساخته می شود :

1 ـ پیش سازی دیواره قرنیز

2 ـ بتن ریزی کلاهک شمع

3 ـ بتن ریزی ستونها

4 ـ بتن ریزی سرستون ها

5 ـ بتن ریزی پایه ستونها

) Caisson-1.5 کیسون):

کیسونها قطعات بتنی به ابعاد 5.6*26.6  متر  و به ارتفاع 4 متر می باشند ضخامت دیواره کیسونها 27.5cm می باشد که با زاویه 80.54 درجه قرار گرفته اند. هر کیسون دارای 22 sleeve  می باشد که به منظور هدایت شمعها داخل کیسون کار گذاشته شده اند و هر کدام با زاویه های مختلف چون 30 ، 45 ، 75،90   درجه قرار گرفته اند . وزن این قطعات بتنی حدودا  350 ton برای کیسونهای Viaduct و 450 ton برای کیسونهای Arch می باشد .

آرماتور بندی کیسون شامل آرماتورهای عرضی و طولی ، آرماتورهای دورsleeve  و آرماتورهای دیواره کیسون که قوسی شکل هستند و آرماتورهای infill كه پس از به آب انداختن كيسون بسته مي شوند، می باشد .کل آرماتور مصرفی در هر کیسون حدودا 1200 ton می باشد.

تعداد کل کیسونها 18 عدد می باشد که 16 عدد آن مربوط به Viaduct و 2 عدد آن مربوط به Arch می باشد. کیسونها در واقع فونداسیون اصلی پایه پل را تشکیل می دهند.

کیسونها توسط dolly که نوعی جرثقیل مخصوص است

برداشته شده و بوسیله اسکله ای که به Jetty معروف

است و مخصوص دستگاه dolly در نظر گرفته شده است در آب رها می شوند.

پس از قرارگیری کیسونها در محل مربوطه و کوبیده شدن شمعها آرماتوربندی داخل کیسون (infill reinforcement) در 3 مرحله stage 1,stage 2,stage 3 انجام می پذیرد.

بدین صورت که بعد از آرماتوربندی، مرحله اول بتن ریزی انجام می گیرد. آرماتور بندی داخل caisson در سه مرحله که هر کدام حدود cm 120 ارتفاع دارد انجام می گيرد بتن ریزی هر یک از این سه مرحله نیز در سه مرحله cm40 انجام می گيرد زیرا که اگر کل بتن در یک مرحله ریخته شود تمام حباب ها و غیره در داخل بتن بر روی سطح بالایی آن می آید و سطح بیرونی بتن را ضعیف می کند

پایه های پل اصلی با شمع ساخته می شود.شمعها در واقع وظیفه انتقال نیرو به بستر زیرین خود را بر عهده دارند.

 مدل مقاومتی که توسط آنها منتقل می شود به صورت اصطکاکی بوده و در عمقی از لجن که سر این شمعها قرار دارد لایه متراکم لجن مقاومت خوبی به اصطکاک از خود نشان می دهد و از این رو قسمتی از شمع که با لجن درگیر است به صورت بدون پوشش در نظر گرفته شده تا اصطکاک مورد نظر با لجن تامین شود.سایر قسمتهای آن دارای پوشش رنگی محافظ می باشد.

تعداد شمع ها در کیسونهای Arch، 30 عدد و در کیسونهای  Viaduct  ، 22 عدد می باشد. شمعهای Viaduct شامل 16 شمع مایل ،4 شمع قائم و 2 شمع یدک (support ) می باشد و شمعهای Arch شامل 20 شمع مایل و6 شمع قائم   و 4 شمع یدک است .از  شمعهای یدک در صورت صدمه دیدن شمعهای اصلی استفاده خواهد شد

شمعهای به کار رفته در این پروژه شمعهای  فولادی   32 اينچي  با طول 12m می باشد  که در اندازه های مختلف به هم جوش می خورند و توسط شمع کوب هیدرولیکی که توسط شرکت MENCK آلمان ساخته شده داخل کیسون کوبیده می شود.

طول شمع های عمودی در Viaduct ،72  متر است که در دو مرحله به داخل کیسون کوبیده

 می شود در مرحله اول طول شمعها 42m و در مرحله دوم 30m  است. در Arch طول شمعهای عمودی ، 81m است که در مرحله اول 51m و در مرحله دوم 30m کوبیده می شوند

نحوه بتن ریزی به این صورت است که ابتدا با استفاده از پمپ لجن داخل شمع را خالی کرده و سپس داخل آن را با ماسه تا ارتفاعی که 12m از آن خالی بماند پر می کنند و در نهایت آرماتورگذاری و بتن ریزی ونصب Stud ها (گل میخهای ) و آرماتورهای نعلی شکل در 12m مربوطه صورت می گیرد.این  اقدامات سعی در ایجاد شرایط تکیه گاهی مناسبی برای شمع بوده است.

شمعها چه در Abutment و چه در Caisson ها به کمک چکش زده می شوند با این شرح که در شمع های عمودی چکش روی شمع می نشیند و با فشار هیدرولیکی به آن ضربه وارد می کند و در شمع های مورب به کمک guide و همچنین دکل و یا به کمک دو جرثقیل شمع کوبیده می‌شود

برای این منظور قبلا از چکش DELMAG (دیزلی) و بعدا از چکش MENCK (هیدرولیکی) استفاده شد. برای کنترل ظرفیت باربری شمع کوبی و بالا بودن دقت، برای شمعها از نوعی تست به نام PDA  استفاده می شود

لجن کشی

در طول عمل شمع کوبی و با سوراخ کردن کیسون مقداری آب شور به داخل آن وارد می شود . آب نمک ( نمک ) در داخلcaisson  را به طور کامل تمیز می کنند زیرا اگر چه مقدار محدودی از آن به عنوان تند گیر در بتن عمل می کندو در هوای سرد می توان بکار برد ولی

• انقباض بتن را در اثر از دست دادن آب افزایش می دهد
• مقاومت بتن را در مقابل سولفاتها کم می کند
• موجب بالا رفتن حرارت می شود و تنشهای داخلی را افزایش می دهد

به همین دلایل منفی داخل کیسون را از نمک خالی و تمام دیواره های آن را تمیز می کنند .

داخل شمع ها ها نیز به کمک لجن کش خالی می شود هدف از این کار این است که پس از لجن کشی از داخل لوله ها آنها را آرماتور بندی کنند تا مقاومت شمعها بیشتر شود و مزایای این کار افزایش ممان اینرسی،مقاومت در برابر کمانش موضعی،افزایش مقاومت و ... است .

روش کار به این صورت است که با استفاده از دو موتور پمپ آب که قطر لوله خروجی آنها به2اینچ کاهش داده شده است واین لوله ها از داخل یک لوله p.v.c که مقاوم است و انعطاف ندارد قرار می گیرد به داخلpile فرستاده می شود .

علاوه بر لوله ها یک پمپ قوی با لوله  4 اینچ نیز به داخلpile فرستاده می شود و در روی لجن ها قرار می گیرد وقتی که موتور آب بکار می افتد آب دریا را با فشار وارد لجن می کند

( با این کار لوله p.v.c راکه مثل سمبه از بالابه لجن میکوبیدند به داخل لجن می رود و لجنها را بلند می کند با بلند شدن لجن پمپin 4 آب و لجن را از داخل pile خارج مي کند )

این کار تا 13 متر برای شمع های قائم انجام می گیرد .

سرعت این عملیات (لجن کشی) بسیار کند بود و نمی شد کار با این روش ادامه یابد لذا وسیله ای بنامGrab طراحی شده بودgrab  لوله ای با قطر خارجی کمتر از قطر داخلی  pileبود قطر داخلی برابر 32 اینچ می باشد این لوله ازطرفی که وارد می شود همانند سوپاپ عمل کرده به این شکل که موقعی که وارد لجن می شود درِ آن جمع شده و اجازه وارد شدن لجن را می دهد ولی هنگام بیرون آوردن لوله لجن نمی تواند خارج شود درِآن تقریباً شکل بال پروانه می باشد.

گرب را در داخل pile قرار می دادند سپس با عمل ویبره آنرا به داخل لجن فرو می بردند و بعد از آن با جرثقیل آنرا بیرون می کشیدند درهنگام بیرون کشیدن بر اثر وزن لجن در آن بسته می ماند و مانع خروج لجن از داخل لوله می شد با این وسیله لجن کشیpile های هر کیسون یک روز طول می کشید و سرعت عملیات را بالامي برد.

در محورهایی  که کیسون‌های مربوط به Arch قرار دارند روی هر کیسون پنج ستون ودر بقیه کیسونها هرکدام سه ستون واقع می‌شود. 

) Module-1.9 مدول) :

دو قسمت Viaduct یعنی قسمت ماشین رو و قطاررو از صفحات بتنی و فولادی ساخته می‌شود که توسط گل‌ میخ ‌ها به هم متصل می‌شوند ضخامت قسمت بتنی Viaduct، 350mm است. سازه فلزی پل شامل دو مقطع ماشین رو و یک مقطع مربوط به قطار رو است که بر روی ستون‌ها قرار گرفته است این سازه از قطعاتی به نام مدول ساخته می‌شود. طول هر مدول 17.5 m است به جز دو مدول کناری که دارای طول 13.62 متر می‌باشند و Module No. 34,35 که دارای طول 12.22 m می‌باشند.

مدول‌های مربوط به Highway دارای مقطع ذوزنقه‌ای شکل بوده، عرض کوچکتر حدوداُ 4.5 m عرض بزرگتر حدود 6 m متر و ارتفاع 3.25 متر می‌باشد. مدول‌های railway دارای مقطع مستطیلی هستند و دارای عرض 2.6 m و ارتفاع حدوداُ 3.85 m می‌باشند.

Arch bridge-1.10   (پل قوسی)

یشترین فاصله موجود بین سطح آب و خود سازه در قسمت وسطی پل یعنی در دهانه 100 متری می‌باشد که ارتفاع تقریبی آن 10 متر است. این دهانه که بزرگترین دهانه پل می‌باشد دارای یک سازه قوسی شکل است که برای زیبایی پل در دو طرف مسیر قطاررو قرار می‌گیرد.

این سازه با ارتفاع 22 متر در خشکی ساخته شده و توسط دو بارج به محل حمل می‌شود و در آنجا توسط جکهای مخصوص کشیده شده و در محل مخصوص خود قرار می‌گیرد.فاصله مركز به مركز تيرها در اين سازه قوسي شكل 4.5m و وزن كل اين سازه برابر با 1285 ton مي باشد.

مراحل كلي حمل و نصب اين سازه در 3 مرحله انجام مي گيرد:

Loading out-1

Transportation and positioning-2

Installation-3

Loading out :

در اين مرحله Arch bridge كه ساخته شده و روي jetty قرار دارد به كمك جكهاي هيدروليكي و ريلهايي كه در زيرش تعبيه شده است بر روي دو بارج كه از قبل در طرفين jetty لنگر گرفته و توسط پايه هاي مخصوصي در جاي خود نگه داشته شده اند سوار مي شود.

در اين حالت فاصله مركز به مركز بارجها حدودا 27.648m  است. سپس پايه هاي نگهدارنده بيرون كشيده شده و به آنها دو عدد شناور كشنده وصل مي شود و آماده حركت به سوي محل مورد نظر مي شود.

Transportation and positioning

در اين مرحله شناورها بارجها را كشيده و Arch bridge  را به محل نصبش مي برند كه اين كار در 5 مرحله انجام مي گيرد.

Installation :

در اين مرحله كه شامل 5 stage است به كمك جك هاي هيدروليكي و padeye و shackle هايي كه به اين منظور تهيه شده اند پل بالا كشيده مي شود.

Steel Deck-1.11  (عرشه فولادي) :

اين قسمت از پل كه فلزي مي باشد به عنوان بستر عرشه بتني پل و عرشه زير جاده استفاده مي‌شود. به طور كلي به دو نوع railway & highway  تقسيم مي‌شود.

اين عرشه هاي فلزي كه به صورت سه تكه مجزا بر روي پل اعمال مي‌شوند از تكه هايي به وزن تقريبي 40 تا 80 تن و ابعاد مختلف به نام مدول تشكيل شده‌اند.از به هم پيوستن مدولها عرشه فلزي حاصل مي‌شود.

Batching-1.13 :

بتن مورد نیاز کارگاه توسط دو بچینگ که یکی در کارگاه یک و دیگری در دو است تأمین می شود برای افزایش مقاومت این بتن از میکرو سيلیس نیز استفاده می شود میکروسيلیس را با سیمان و ماسه مخلوط نمی کنند زیرا وقتی که آب را به مخلوط اضافه می کنند ، میکروسيلیس آب را به سرعت جذب می کند ،  به خاطر همین بتن را که مثلاً 100 لیتر آب دارد به نسبت مشخص مثلاً 40 جدا کرده به میکروسيلیس می زنند و آنرا به صورت ژل در می آورند سپس در حین اینکه بتن را درست می کنند آنرا بصورت ژل به بتن اضافه می کنند  .

در زمستان برای اینکه شن وماسه یخ نزند در

اطراف این دریچه ها لوله کشی  کرده اند تا آب گرم از داخل آن عبور کند و مانع یخ زدن شن و ماسه شود .

Concrete-1.14  ( بتن ) :

براي ساخت قستهاي حساس پل بتن C55 به كار مي رود كه در ساخت آن از ميكروسيليس استفاده مي شود دلايل استفاده از ميكروسيليس عبارتند از :

1 ـ مقاومت بتن را بالا مي برد. 2 ـ از نفوذ كلر جلوگيري مي كند. 3 ـ از حمله مواد قليايي و سولفاتها جلوگيري مي كند. 4 ـ از نفوذ آب جلوگيري مي كند.

بعد از مطالعات انجام شده مشخص شد كه در داخل آب خوردگي در حد صفر مي باشد علاوه بر ميكروسيليس براي بالا بردن كارايي بتن از فوق روان كننده استفاده مي شود .

در ساير قسمتها مانند بتن پر كننده داخل كيسونها از بتن C35 استفاده مي شود.